Ransomware-a qarşı ehtiyat nüsxə strategiyası: 3-2-1-1-0 qaydası
·9 dəq oxu·ransomware · backup · bərpa
Ransomware hücumunda əsas sual “ödəyəkmi?” deyil, “nə qədər tez bərpa edə bilirik?” olmalıdır. Cavab isə tamamilə ehtiyat nüsxə memarlığından asılıdır.
3-2-1-1-0 qaydası
- 3 nüsxə: bir işlək, iki ehtiyat
- 2 fərqli mühit: yerli disk və bulud
- 1 nüsxə fiziki olaraq ayrı yerdə
- 1 nüsxə dəyişdirilə bilməyən (immutable) və ya offline
- 0 xəta: hər bərpa testi yoxlanılmış olmalıdır
Ən çox rastlanan səhv
Ehtiyat nüsxə serverin özündə və ya həmin şəbəkədə eyni hesabla əlçatan diskdə saxlanılır. Ransomware ilk növbədə bu nüsxələri silir. Nüsxə saxlama hesabı əsas domen hesabından tam ayrı olmalıdır.
Bərpa testi
- Rüblük olaraq təsadüfi nüsxədən tam bərpa edin
- Bərpa müddətini ölçün və RTO hədəfi ilə müqayisə edin
- Verilənlər bazasının bütövlüyünü yoxlayın, yalnız faylın mövcudluğunu deyil